nummer 613, 28 oktober 2012

In artike­len in de Wiskun­dE-brief valt me op dat door veel wiskun­dedocen­ten de oorzaak van de proble­men met het rekenen wordt gezocht in het basison­derwijs, zonder dat er werke­lijk gekeken wordt wat er bij het rekenen in het basison­derwijs wordt onderwe­zen. Het rekenen in het basison­derwijs (bao) is mede door de recente invoe­ring van nieuwe rekenme­thoden signifi­cant verbe­terd. Op de meeste basis­scholen wordt er nu gekozen voor één stan­daard­strate­gie en wordt er terugge­gaan naar het traditi­onele cijfe­ren in plaats van het eindelo­ze koloms­gewijs rekenen. Veel basis­scholen zijn bezig met het opzet­ten van een rekenbe­leids­plan waarin de visie op rekenen, de te behalen resulta­ten en de door­gaande lijnen worden beschre­ven. De druk van de inspec­tie op taal en rekenen in het bao is goed voel­baar. Geen enkele school kan zich nog permit­teren dat leerlin­gen op weg naar het voortge­zet onder­wijs de basis­school zullen verla­ten met een rekenni­veau van groep 3 en 4. Proble­men in kaart ge­bracht
Op de HS AVANS acade­mie voor pedago­gisch onder­wijs organi­seren we volgend school­jaar alweer voor vijfde keer een gratis reken­confe­rentie, waarin leer­krach­ten uit het bao, het vo en het hbo met elkaar in gesprek gaan over rekenen en wiskun­de. Uit de vier eerdere confe­renties komen onder meer de volgen­de punten naar voren:

• De didac­tiek van het rekenen zoals die gehan­teerd wordt in het bao is niet voldoen­de bekend in het vo.
• De didac­tiek van het rekenon­derwijs wordt door de meeste vo-leraren wiskun­de over één kam gescho­ren met de didac­tiek van het wiskun­deonder­wijs terwijl aan het analyse­ren van reken­fouten, door het ontbre­ken van de kennis van de leerlij­nen, weinig of geen aan­dacht wordt besteed.
• Rekenen wordt in het vo vaak gezien als inferi­eur ten opzich­te van wiskun­de.
• In het bao is er weinig aan­dacht geweest voor het bewust automa­tiseren van de leer­stof zoals het automa­tiseren van de split­singen van tien en de tafels. Door de komst van de reken­verbe­tertra­jecten van de PO-raad is dit de laatste tijd verbe­terd.

Weet wat er in het bao speelt
Uit lesob­serva­ties blijkt dat de docent in het vo in de reken­les vaak uitgaat van de manier waarop hij of zij zelf heeft leren rekenen. Dat kan als gevolg hebben dat de leer­ling met reken­proble­men niet altijd door de wiskun­dedo­cent begre­pen wordt. Dat de rekendi­dactiek in de basison­derwijs is veran­derd, wordt vaak bij het lesge­ven in het vo niet meegeno­men. Om er voor te zorgen dat de leerlin­gen min­stens het 2F of 3F niveau behalen, dienen de vo-scholen kennis te nemen van datgene wat op de basis­school gebeurt. Dat kan door het lezen van litera­tuur, zoals het materi­aal dat is gemaakt in op­dracht van de over­heid: de referen­tieka­ders 1S en 1F, maar ook door in gesprek te gaan met basis­school leer­krach­ten, het analyse­ren van de Cito­toetsen voor groep 8 en door het bezoe­ken van reken­lessen in de boven­bouw van het basison­derwijs. Ook het volgen van een bijscho­lings­cursus om de didac­tiek, de gebruik­te onder­wijs leermid­delen en de door­gaande lijnen in het basison­derwijs beter te leren kennen, kan heel zinvol zijn. Gezamen­lijke aanpak
Laten we in het bao en het vo gezamen­lijk het rekenen aanpak­ken. Alleen op die manier voorko­men we dat leerlin­gen en studen­ten die aan ons zijn toever­trouwd, de dupe worden van ons weder­zijds onbe­grip. Hans van ’t Zelfde, Jc.vant­zelfde@avans.nl
Docent Centrum Onder­wijsont­wikke­ling/AVANS+ in Breda

Er wordt weer goed geboden op de inter­netboe­kenvei­ling van het Wereld­wiskun­de Fonds. De voorlo­pige op­brengst is nu al onge­veer vijfhon­derd euro. De veiling sluit op 10 novem­ber 2012 om midder­nacht. Voor de oude school­boeken is zoals gebrui­kelijk weer veel belang­stel­ling. Maar er zijn nog voldoen­de ‘juweel­tjes’ waar nog goed­koop aan te komen is. Neem bijvoor­beeld de twee delen Hand­boek der Wiskun­de van Kuipers en Timman, de drie delen Didacti­sche oriënta­tie voor wiskun­delera­ren van Wansink en de klassie­kers van Bos en Lepoe­ter, Van Hiele en A.D. de Groot, waar helaas nog niet veel voor geboden is. Examens uit de jaren 20
Ook vermel­dens­waardig zijn de (erg) oude jaargan­gen van het Nieuw Tijd­schrift voor Wiskun­de uit de jaren ’20, waarin naast didacti­sche en recrea­tieve artike­len ook de examens uit die jaren bespro­ken worden. En niet te verge­ten de monumen­tale casset­te met de vier delen van The World of Mathema­tics van James R. Newman. U kunt op de website van de veiling zoeken op tref­woord, zodat u snel de voor u interes­sante boeken vindt. Doel van de veiling
Het geld dat met de veiling wordt verkre­gen, komt geheel ten goede aan het Wereld wiskun­de Fonds. Het WwF finan­ciert projec­ten met betrek­king tot het wiskun­deonder­wijs in derdewe­reldlan­den. De veiling is te berei­ken via www.wereld­wiskun­deboe­ken.nl. Houd de site vooral de laatste dagen goed in de gaten want voor u het weet, wordt uw bod nog over­troffen. Veel plezier met de oktober­veiling. Jos Remijn, veiling­meester WwF
Wereld­wiskun­deBoe­ken@gmail.com

Op 18 decem­ber 2012 organi­seert de RuG weer haar jaar­lijkse studie­dag voor wiskun­delera­ren. Tijdens de studie­dag is er een ope­ningsle­zing van Jan van Maanen, een slotle­zing van Charlot­te Hemel­rijk en worden er een flink aantal interes­sante work­shops georga­niseerd. Nadere, maar voorals­nog niet volledi­ge, informa­tie vindt u door hier verder te lezen. Wout de Goede

Uw school heeft in de afgelo­pen weken een informa­tiepak­ket ontvan­gen over de bèta-olympia­des, waaron­der de Wiskun­de Olympia­de. Het informa­tiepak­ket bestaat uit een poster, een beknop­te brochu­re met informa­tie voor de docent en voor leerlin­gen een leaflet om ze enthou­siast te maken. Komend jaar hoeft de eerste ronde van de Wiskun­de Olympia­de niet op een vaste dag te worden afgeno­men. De afname is flexi­bel; u kunt zelf een ge­schikt tijd­stip zoeken in de periode van 21 tot en met 31 januari 2013. We hopen dat daar­door nog meer leerlin­gen kennis kunnen maken met de Wiskun­de Olympia­de! Catego­rieën
Al enige jaren onder­schei­den we drie catego­rieën leerlin­gen, te weten onder­bouw, klas 4 en klas 5. De opgaven zijn voor deze drie catego­rieën hetzelf­de maar het aantal punten dat nodig is om naar de volgen­de ronde door te mogen gaan, ver­schilt per catego­rie. Met veel plezier merken we dat hier­door steeds meer onder­bouw­leerlin­gen mee gaan doen. Goud door trai­ning
Door de groot­schali­ge deelna­me van onder­bouw­leerlin­gen zijn we nu in staat om vroeg­tijdig jonge talen­ten op te sporen. Die jonge talen­ten kunnen we vervol­gens langer trainen. De twee gouden medail­les van afgelo­pen jaar op de Interna­tionale Wiskun­de Olympia­de in Argenti­nië bewij­zen dat deze aanpak goed werkt! In­schrij­ven
Hope­lijk doet uw school dit jaar (weer) mee. U kunt zich in­schrij­ven via de wed­strijd­site. Wenst u meer posters, brochu­res of leaf­lets, vraag die dan aan bij onderge­tekende. Melanie Steen­tjes, melanie@wiskun­deolym­piade.nl
Stich­ting Neder­landse Wiskun­de Olympia­de

Sander Suver­kropp, brug­klas­leer­ling van het Pallas Athene College te Ede, heeft de vijfde editie van de Junior Wiskun­de Olympia­de gewon­nen. Deze Olympia­de werd op vrijdag 12 oktober georga­niseerd door de Vrije Univer­siteit Amster­dam. Aan de Junior Wiskun­de Olympia­de, voor scholie­ren uit de onder­bouw havo en vwo, deden 81 leerlin­gen mee. Deze leerlin­gen hadden zich voor de olympia­de gekwali­ficeerd door al eerder goed te scoren op de lande­lijke Kangoe­roewed­strijd. Tijdens de olympia­de moesten zij geduren­de twee uur lastige wiskun­de opgaven maken, waarbij ze uitslui­tend potlood, pen, passer en geo-drie­hoek mochten gebrui­ken. Win­naars
De win­naars van de Junior Wiskun­de Olympia­de 2012 zijn:

1e klas:	Sander Suver­kropp (Pallas Athene College, Ede)
2e klas:	Wouter Wolff (Praedi­nius Gymnasi­um, Gronin­gen)
3e klas:	Jens Heuse­veldt (Ostrea Lyceum, Goes)

Onze pentomi­no-site is van weba­dres veran­derd. U kunt zich vanaf heden op ons nieuwe adres pentomi­no.classy.be laten inspire­ren op het gebied van pentomi­no's. Odette De Meule­meester

Auteurs:	Arjen Dijk­stra, Goffe Jensma, Djoeke van Netten en Piter van Tuinen
Uitgege­ven door:	Biblio­theek Rijks­univer­siteit Gronin­gen
Prijs:	€ 12,50
ISBN:	978 90 367 5587 0

Adriaan Metius (1571-1635) was de beroemd­ste zoon van Adriaan Antho­nisz, de vermaar­de Alkmaar­se vesting­bouwer. Adriaan werd profes­sor in Frane­ker en stond in zijn tijd bekend als een groot wiskun­dige. Bij zijn overlij­den werd er dan ook een ‘lijkre­de’ (biogra­fie) op hem geschre­ven. Met wiskun­de kon je in de tijd van Adriaan Metius rijk worden. Er was dan ook sprake van een echt familie­bedrijf. Maar vooral ook droeg de familie bij aan de wel­vaart van de Repu­bliek. Goed beeld
De uit het Latijn vertaal­de uitgave telt 208 pagina’s, is geïllu­streerd en bevat een bijge­voegd ‘astrola­bium’, een graden­boog om plaats en hoogte van een hemelli­chaam te kunnen meten. Het boek geeft een goed beeld van het leven van de familie Metius en is dankzij een genereu­ze subsi­die heel voorde­lig geble­ven. Het is te bestel­len bij Boekhan­del Het Keer­punt te Alkmaar.

In deze trai­ning krijgt u kennis, inzicht en vaardig­heden hoe leiding te geven aan de wiskun­desec­tie: vergade­ring of werkbe­spre­king, omgaan met proble­men binnen de sectie, contact met school­leiding, rekenen in relatie tot wiskun­de, leider­schap, werken in een profes­sionele cultuur.

Cito zoekt docen­ten die vanaf 1 januari 2013 beschik­baar zijn voor de con­struc­tie van opgaven voor de reken­toets VO 3F. Deze con­struc­tie vindt groten­deels thuis plaats, op basis van een ver­strekte op­dracht. Denkt u met uw creati­viteit en experti­se op het gebied van rekenen een bijdra­ge te kunnen leveren? Kijk dan vanaf nu op www.cito.nl.